Hurri Medeniyeti

Hititleri her yönüyle etkileyen fakat hititler kadar tanınmayan bir uygarlıkta Hurri Medeniyetidir. M.Ö 3000 tarihinden itibaren hüküm süren hurriler, sümer, akad, Hititlerin saklamış olduğu yazılı kaynaklara göre yukarı dicle bölgesinde yaşamış, M.Ö 7. Yüzyıla kadar varlığını sürdürmüş bir medeniyettir.

Konuştuları dil Hurricedir. M.Ö 2000 yılında ortadoğu’nun büyük bir yerinde hüküm süren medeniyetle ilgili günümüze ulaşmış bilgiler komşu medeniyetlerin kaynakları olması sebebiyle biraz çelişkilidir. Yazılı kaynaklara göre gitgide artan nüfusa bölgedeki otlak alanlar yetersiz kalmıştır güney yönüne 2 ana hat üzerinden göç etmeye başlamışlar. Mezopotamya, suriye ve filistin bölgelerine göç etmişlerdir. Bunun bir kanıtı olarak o zamanlar en büyük şehirlerden biri olan Urkeş’te hurri dilinde yazılmış olan taştan tabletler ve louvre aslanı heykelide burada bulunmuştur. 

Erken tunç çağına ait Doğu Anadolu’daki Karaz kültüründe ve Suriye’de arkeolojik kazılar sonucunda bulunmuş olan çanak-çömlekler yine Hurri medeniyetine aittir. Hurrilerin Anadolu’da düşünüldüğünden çok daha büyük bir yere sahip olduğu bulunan bulgular ışığında düşünülmeye başlanmıştır. Günlük yaşamda kralların aldığı sıfatlara kadar Hititleri derinden etkileye bu uygarlık M.Ö 2000’lerin başında aniden kaybolmuşlardır.